Çene Estetiği

ÇENE CERRAHİSİ – ORTHOGNATİK CERRAHİ

Genel anestezi altındaki ameliyatınız tek çene işlemi ise 3-4 saat sürebilir.

Hastaneden 2-3 gün sonra taburcu olabilirsiniz.

İlk hafta, 2-3 gün arayla kontrole gelmelisiniz.

Sulu gıdalarla beslenip, ağız içi temizliğini günde 8-10 kez yapmalısınız.

Eğer dişlerinize tel ve lastikler takılmışsa, 2-3 hafta içinde alınabilir.

İşinize 10-14 gün sonra dönebileceksiniz.

Yüzünüzdek, şişliklerin büyük kısmı ilk 3 hafta içinde geçecektir.

EK BİLGİLER

Çene şekil bozukluklarında ortak nokta, dişlerin kapanışında bozukluktur. Normalde alt ve üst dişler birbirleriyle temas halinde ve üst çene ön dişleri alt dişlere göre çok az öndedir. Şekil bozukluğunun derecesine ve tipine bağlı olarak, dişler arasındaki bu ilişki, temas bozulur. Bu durum yüzün şeklini de etkileyerek estetik bir bozukluğa da neden olur. Sadece dişlerdeki bozukluğu gidermek için ortodontik tedavi yeterli olurken, üst veya alt çene kemiklerindeki şekil bozuklukları ve ileri-geri pozisyonlardaki bozuklukları cerrahi olarak da düzeltmek gerekir.

Çene kemiklerinin gelişimini etkileyen herhangi bir faktör şekil bozukluğuna yol açar. Çene normalden daha az gelişerek küçük boyutta olabilir ki bu duruma retrogeni adı verilir. Bunun tam tersi olan durumda ise çene normalden daha fazla gelişerek öne doğru çıkıntı oluşturur buna ise prognati denir.

Alt çene gelişiminde fazlalık:

Alt çene gelişiminde gerilik: Mandibula gelişim geriliğinden çene ucu küçük ve geride kalmıştır. Çene ile boyun açısı silinmişçesine mesafe kısalmıştır. ‘Overbite’ veya Angle Class II malokluzyon larak da tanımlanır.

Üst çenede de alt çeneye benzer üst çene gelişim fazlalığı ve üst çene gelişim geriliği olabilir. Gelişimdeki bu değişiklikler yatay,dikey boyutlarda veya bunların kombinasyonlarında olabilir. Eğer gelişim fazlalığı üst çenede dikey boyuttaysa gülerken diş etleri de görülür. Buna ‘gummy smile’ adı verilir. Üst çene gelişim geriliği varsa orta yüz çökük ve üst dişler geride görünecektir. Bazen de çene kemiğinin bir parçası etkilenmiş olabilir. Üst çene gerisinde gelişim fazlalığı öndeki dişler arasında ısırım mesafesinin açılmasına yol açacaktır. Bu durum da ‘open bite’ olarak tariflenir. Hasta bu açık ısırım nedeniyle ısırma ve çiğnemede güçlük çeker.

Analiz: Oklüzyon bozukluğunun oluşmasında temel sebep alt çene, üst çene ya da her ikisine bağlı ortaya çıkabilir. Temel sebebin ne olduğunun saptanması için özel boyutlarda çekilecek yüz bölgesinin röntgeninde "sefalometrik analiz" denen bir incelemenin yapılması gerekir. Bu incelemede kafa ve yüz kemiklerinin açısal ilişkileri ortaya konarak normal açılara göre sapmalar ölçülür. Bunun sonucunda anormal durumun üst çene mi, alt çene mi, ya da her ikisine mi ait olduğu saptanır. Sefalometrik analiz dışında çene kemik yapıları yumuşak doku özellikleri de incelenir.

Tedavi Takımı

Ortodontist ve plastik ve rekonstrüktif cerrah bu takımın ayrılmaz parçasıdır. Hastanın muayenesinde ve yapılan analizinde hangi tür tedavinin uygulanacağı ortak karar verilir. Tedavinin başlangıcında öncelikli iş ortodontise düşer. Ortodontis esas olarak dişlerin çene üzerinde uygun pozisyonlandırılmasından sorumludur. Ortodontik tedavi altı aydan birbuçuk seneye kadar sürebilir.

Ameliyat Süreci

Ameliyata Hazırlık :

Ortodontik tedavi bitince, plastik cerrahla beraber ameliyat öncesi hazırlık yapılır. Alt ve üst çenenin alçı kalıpları hazırlanarak alçı model üzerinde ameliyatın simulasyonu, hangi seviyelerden kesi yapılacağı nekadar hareketlenmenin gerekeceği artikulatör üzerinde planlanır. Planlanan son durumda dişler arasındaki ilişkinin ısırımdaki kalıbı hazırlanır.

Ameliyat : 

Genel anestezi altında ameliyatlar gerçekleştirilir. Kesi genellikle ağız içinden yapılarak işlem buradan yapılır. Amaç dişlerin normal pozisyonlarına, birbirleriyle temas eder şekle getirilmeleri yanı sıra görünümün de düzeltilmesidir.

Ameliyatınız tek çene işlemi ise iki-dört saat sürebilir. Heriki çenede yapılacak işlemle çene hareketlenmesi sağlanacaksa bu süre altı-yedi saati bulabilir. Ameliyat sonrası dinlenme odasında bir süre bekledikten sonra klinikteki yatağınıza alınazaksınız. Hastaneden iki, üç gün sonra taburcu olabilirsiniz. Kontrol için plastik cerrahınıza iki, üç gün arayla uğramanız gerekecektir. İşinize 10-14 gün sonra dönebileceksiniz.Yüzünüzdek, şişliklerin büyük kısmı ilk 3 hafta içinde geçecektir.

Ameliyat sonrası iki ay takibiniz plastik cerrah tarafından yapılacaktır. Daha sonra ortodontik pekiştirici tedavi gerekirse ortodontistinize başvurmanız önerilecektir.

Çene deformitesinin biçimine göre yapılacak işlem de değişecektir.  Mandibula hipoplazisinin düzeltilmesinde tercih edilen teknikler ‘sagital split ramus ostetomisi’ ile mandibulanın ileri alınması ve distraksiyon uygulamasıdır. Sagital Split ramus osteotomisi (Obwegeser tekniği) avantajı, kesilen kemik yüzeylerin alan olarak geniş olması nedeniyle kemik iyileşmenin daha iyi olması ve nüksetme oranının daha az olmasıdır. Ağız içerisinden yapılacak kesi ile alt çene kemiği şekilde görüldüğü gibi split edilir. Daha önce hazırlanan ısırım plakları ile çene yeni yerinde konumlandırılıp, titanyum vidalarla tespit edilir.Çene ucunda kemiğe gerekirse ek kesiler yapılarak ilerletme sağlanabilir. Çiğneme kaslarının yeni duruma uyumunu kolaylaştırmak amacıyla lastik bantlarla dişlerin birbirine tutturulması uygulanabilir. Hastanın ağız içi temizliğine dikkat etmesi önemlidir.

Distraksiyon osteogenezisi ise kesilen kemik hattında uygulanacak kuvvetle yeni kemik oluşması esasına dayanır.Ağız içi uygulamalar alt çene için dışarıdan uygulamaların yerini almıştır. Alt çenenin vertikal,horizontal veya transvers boyutlarda uzatılması mümkündür.

Mandibulanın önde olduğu durumun düzeltilmesinde yine yukarda tarif edilen sagital split ramus osteotomisi gerçekleştirildikten sonra mandibula bu sefer split edilen parçalar üzerinde geriye kaydır.Kemik parçaların stabilizasyonu genellikle heriki tarafa konulacak 3 er adet vida ile tespit yeterli olacaktır.

Açık ısırımın düzeltilmesinde ağız içerisinden yapılan insizyonla girilerek üst çenede geride gömülecek miktar kadar kemik çıkarılmasını takiben plak ve vidalarla tespit yapılır. Hastanın gülerken üstteki diş etlerinin görünmesi (gummy smile) de yine bu şekilde, bu sefer maksillanın önde gömülmesi ile düzeltilebilir. Ön açık ısırımın düzeltilmesinde mandibulada rotasyon gerektirecek bir ek girişimde prosedure eklenebilir.

Kemik tespitinde vida ve plakların kullanılması erken kemik iyileşmesini ve stabiliteyi sağlayacağından hastanın yemek yeme ve günlük yaşamına erkenden dönme açısından avantajlar sağlar.Dişlerinize takılan tellere yerleştirilecek elastik bantlar çiğneme kaslarının yeni duruma uyumunda ve kemik stabilizasyonunda ek katkılar sağladığı düşünüldüğünde kullanılabilir.

Normale Dönüş: 

Fiksasyon süresince hasta dişlerin yan tarafından kamış veya kaşıkla sulu gıdalarla beslenir. Ameliyat sonrası erken dönemde şişliklerden dolayı ağız içerisinin temizliği sıkıntılı olabilir. Ancak bu süre içinde her beslenmeden sonra ağız içinin mutlaka gargara solüsyonları ile temizlenmesi , dişlerin sağlığı ve ağız hijyeninin korunması yönünden önemlidir.

Hastanede iki-üç gün kalmanız yeterli olacaktır. Ağız içi temizliği ve yemek ile ilgili uyumunuz sağlandıktan sonra bu önerilerle hastaneden çıkarılıp, ayaktan takip edilmenizde sakınca yoktur. Ağız gargarası yapmanız, başınızın altında birkaç yastıkla yüksekte yatmanız, antibiyotik tablet ve ağrı kesici kullanmanız ilk hafta günaşırı, daha sonra beş gün arayla kontrole gelmeniz istenecektir. 

Yüzde çene bölgesindeki şişlik 48 ile 72 saat içerisinde en yüksek miktara ulaşıp, bir ile iki hafta içerisinde hızla gerileyecektir. Koltukta oturur gibi yüksekte yatmanız, buz tatbiki , baskılı pansuman ve maskeler ödeminizi azaltacaktır. Dudaklarda sinirlerin gerilmesi ve basısına bağlı uyuşukluk olabilir. Bu durum geçicidir,3 hafta sürebilir.Birinci ay sonunda yüzde istenen değişklik sağlanmış, ödemler bitmeye yaklaşmış ve uygun görünüm kazanılmış olacaktır.

Kontrollerde gerekise en son ortodontik düzeltmeler ve bu yeni durumun kalıcı olabilmesi için gerekli pekiştirici ortodontik tedavi yapılacaktır.

Çene Ucu Ameliyatları

Estetik dengeli bir yüz profili için çene ucunun pozisyonu çok önem taşır. Çene ucunu çok küçük ve geride olması yüz ovalliğini bozduğu gibi boyun ile çenenin birleşmiş gibi görüntüsü ile gıdıda dolgunluk ve konveks kısa yüz izlenimi verecektir. Çene ucunun önde olması ise sert bir ifade ile beraber konkav yüz görünümünü doğurur.

Çene Ucu Büyültme: Çene ucu kemiğinin kesilerek öne kaydırılması ve vida ile tespitiyle çene ucu projeksiyonu sağlanabildiği gibi silikon veya medpor (poröz polietilen) çene ucu implantları kullanılarak da kemik kesilmeden bu işlem gerçekleştirilebilir. Ağız içinde yapılacak kesi ile girilerek çene ucu bölgesinde büyültmeye fırsat verecek boşluk hazırlanır. Kemik üzerine kasların altına protez yerleştirilerek, kesi hattı kapatılır. İmplantın çene ucuna vida ile tespiti veya çene altından kesi ile implantın yerleştirilmesi de seçenekler arasındadır. Flaster tespiti- bandaj ve çene korseleri ile çene protezinin bölgede yerleşmesi ve ödemin önlenmesi sağlanır.Çene ucunun öne alınması aynı zamanda boyun ile çene açısında bir gençlik ifadesi yaratacaktır.

Çene Ucu Küçültme: 

Ağız içinden yapılacak kesi ile girilip, çene ucu kemiği ortaya konulur. Vertikal boyutta küçültme istenen miktar kadar kemik aradan çıkartılıp, kemikler kaydırılıp çene ucu geriye alınıp vida ile tespit edilir. Ağız içi kesisi eriyen dikişlerle kapatılır. Ağız içi bakımı, beslenme ve diğer çene ameliyatlarına benzer.

Gıdının Giderilmesi:Çene altında sarkma ve yağ birikintisinin giderilmesi için açılacak bir-iki delikten liposuction yöntemiyle yağlar alınır.Çene ile boyun açısındaki açının dikliği sağlanarak gençlik ifadesi kazandırılır. Girişimden sonra boyun ve çene bölgesine baskı yapacak korsenin kullanılması ödemi azaltacağı gibi iyileşmeyi de hızlandıracaktır. Gıdı ile beraber deride sarkma ve fazlalık da varsa çene altındaki kasların orta hatta kruvaze edilmesi ve fazla derinin kulak arkasına toplanması işlemleri gerekecektir.